„FRANZ KAFKA” ZWYCIĘZCĄ 40. TARNOWSKIEJ NAGRODY FILMOWEJ
40. Tarnowska Nagroda Filmowa przeszła do historii. W sobotę, 30 maja 2026 roku, w kinie Marzenie odbyła się Gala Wręczenia Nagród. Poznaliśmy laureatów jubileuszowej edycji jednego z najważniejszych przeglądów polskich filmów pełnometrażowych. Jurorzy nagrodzili zwycięską produkcję statuetką „Tarnowska Nagroda Filmowa”, a także przyznali wyróżnienia. Wręczono również Nagrodę Jury Młodzieżowego „Kamerzysta” oraz Nagrodę Publiczności „Publika”. Natomiast Jury Dziecięce nagrodziło najlepszą bajkę w konkursie „Filmów Małego Widza”. Nie zabrakło też nagród specjalnych i wyróżnień.
Poznaliśmy laureatów 40. Tarnowskiej Nagrody Filmowej
40. Tarnowska Nagroda Filmowa właśnie dobiegła końca. Jurorzy oraz widzowie obejrzeli w ciągu ostatniego tygodnia 14 wybranych polskich filmów pełnometrażowych, biorących udział w Konkursie Głównym. Na ekranie Marzenia, kina posiadającego ponad stuletnią tradycję, zostały wyświetlone takie tytuły, jak: „Brat”, „Chopin, Chopin!”, „Dobry chłopiec”, „Dom dobry”, „Dziecko z pyłu”, „Franz Kafka”, „LARP. Miłość, trolle i inne questy”, „Miłe kobiety”, „Ministranci”, „Nie ma duchów w mieszkaniu na Dobrej”, „Pojedynek”, „Vinci 2”, „Wielka Warszawska” oraz „Zima pod znakiem Wrony”. Wymienione produkcje walczyły nie tylko o Grand Prix, ale również o Nagrodę Jury Młodzieżowego „Kamerzysta” oraz Nagrodę Publiczności „Publika”, a także nagrody specjalne.
Zanim jednak przejdziemy do laureatów 40. Tarnowskiej Nagrody Filmowej, przypomnijmy, że Nagrodę za całokształt twórczości oraz wkład w rozwój polskiej kinematografii otrzymał Marek Kondrat, jeden z najwybitniejszych polskich aktorów filmowych i teatralnych, reżyser, scenarzysta, lektor oraz piosenkarz. Artysta odebrał statuetkę „Wieczność” osobiście z rąk prezydenta Tarnowa Jakuba Kwaśnego i jego zastępczyni Agnieszki Kawy podczas projekcji filmu „Dzień świra" w reżyserii Marka Koterskiego, która odbyła się w piątek, 29 maja, w kinie Marzenie. W przypadku tego wyróżnienia przyznawana jest nagroda pieniężna w wysokości 10 000 zł.
W tym roku swoją nagrodę wręczyło również Jury Dziecięce, składające się z dwanaściorga dzieci (po 6 z tarnowskich przedszkoli i 6 ze szkół podstawowych). Jury Dziecięce w składzie: Milena Bibro, Michał Chmielowski, Rafał Daciuk, Nadia Niklas, Karol Strama, Kacper Strzodka, Andrzej Boduła, Antoni Grad, Olivier Maderski, Liliana Michoń, Emilia Świątek oraz Julia Ziobro, przyznałow przeglądzie „Filmów Młodego Widza” statuetkę „Maszkaronka” oraz ufundowaną przez ORLEN nagrodę pieniężną w wysokości 5 000 zł bajce „Uziemieni” producenta Piotra Krzykwy. Nagrodę w imieniu nieobecnego Piotra Krzykwy odebrała Dagmara Romanowska.
Jury Młodzieżowe w składzie: Maria Trytek, Kacper Fudalej, Martyna Bobro, Ewa Serafińska, Wiktoria Wierzba, Nadia Woźniak oraz Julia Kosowska, przyznało Nagrodę Jury Młodzieżowego filmowi „Franz Kafka” w reżyserii Agnieszki Holland za „oprowadzanie nas po umyśle geniusza i twórcze przełożenie języka jego wyobraźni na język filmu”. Statuetkę „Kamerzysty” oraz nagrodę pieniężną w wysokości 5 000 zł z rąk przewodniczącej Jury Młodzieżowego Nadii Woźniak i Ewy Serafińskiej odebrała współproducentka filmu Alicja Jagodzińśka.
Jednym z jurorów festiwalu jest Publiczność, której nagroda jest uznawana przez wielu twórców za najważniejszą. W tym roku Nagrodę Publiczności w postaci statuetki „Publika” oraz nagrody pieniężnej w wysokości 5 000 zł otrzymał film „Ministranci” w reżyserii Piotra Domalewskiego. Statuetkę reżyserowi wręczyli Zastępczyni Dyrektora Tarnowskiego Centrum Kultury – Dominika Dąbek i Dyrektor artystyczny 40. Tarnowskiej Nagrody Filmowej – Kuba Armata.
Podczas jubileuszowej edycji po raz drugi w historii przeglądu została przyznana Nagroda Specjalna dla debiutującego twórcy w wysokości 5 000 zł, ufundowana przez Tarnowskie Centrum Kultury i Stowarzyszenie Filmowców Polskich. Powędrowała ona do Filipa Wiłkomirskiego za rolę w filmie „Brat”. „Za poruszająco autentyczną i pełną wrażliwości rolę, która pozostaje w pamięci długo po seansie. Mimo młodego wieku z niezwykłą głębią udało mu się oddać wewnętrzny konflikt i emocjonalną złożoność swojego bohatera, tworząc jedną z najbardziej przekonujących debiutanckich kreacji ostatnich lat w polskim kinie. Ta rola stanowi piękną i obiecującą zapowiedź jego dalszej artystycznej drogi” – brzmiało uzasadnienie werdyktu. Nagrodę aktorowi wręczyli Prezes Stowarzyszenia Filmowców Polskich - Grzegorz Łoszewski i Dyrektor Tarnowskiej Nagrody Filmowej – Magdalena Piątek.
Jury Profesjonalne 40. Tarnowskiej Nagrody Filmowej pod przewodnictwem Małgorzaty Imielskiej – reżyserki i scenarzystki, w którego składzie znaleźli się również: Daniel Bloom – kompozytor, multiinstrumentalista, wokalista i producent muzyczny, Krzysztof Kwiatkowski – dziennikarz i krytyk filmowy, Ewa Łepecka – reżyserka obsady oraz Wojciech Solarz – aktor teatralny, filmowy i kabaretowy, scenarzysta i reżyser, tekściarz, a także dialogista, po obejrzeniu 14 filmów konkursowych przyznało Grand Prix, a także dwie przewidziane regulaminem nagrody oraz dwa pozaregulaminowe wyróżnienia.
Pierwsze specjalne wyróżnienie gremium przyznało Weronice Mliczewskiej za film „Dziecko z pyłu” za „uniwersalizm i emocjonalną siłę opowieści, w której kamera pomaga zrozumieć drugiego człowieka. Niezależnie, od kultury, z jakiej on pochodzi”. Werdykt Jury odczytał i nagrodę wręczył reżyserce Daniel Bloom.
Drugie specjalne wyróżnienie otrzymała reżyserka Emi Buchwald za film „Nie ma duchów w mieszkaniu na Dobrej” za „świeżość i własny charakter pisma. Za odwagę bycia sobą, która sprawia, że i widz może spojrzeć na rzeczywistość z nowej, nieoczywistej perspektywy”. Werdykt Jury odczytał Krzysztof Kwiatkowski. Emi Buchwald niestety nie mogła pojawić się w Tarnowie po odbiór nagrody, ale połączyła się z widzami by ze srebrnego ekranu podziękować.
Nagroda Specjalna w wysokości 5 000 zł ufundowana przez Gemini Park Tarnów powędrowała do reżysera Wojciecha Smarzowskiego za film „Dom dobry” za „szacunek i wrażliwość, z jaką twórcy dotykają miejsc, które bolą najbardziej. Za oddanie – także dzięki świetnemu montażowi Krzysztofa Komandera – psychologicznej matni, w jakiej pogrąża się bohaterka. Za podskórne rozumienie polskiego społeczeństwa, polskiej miłości, polskiego okrucieństwa. Za przypominanie, że kino jest ważne. A może nawet czasem potrafi zmieniać rzeczywistość?”. Werdykt Jury odczytał Krzysztof Kwiatkowski a nagrodę reżyserowi wręczył Dyrektor Gemini Park Tarnów – Krzysztof Kryczka.
Kolejna Nagroda Specjalna w wysokości 5 000 zł ufundowana przez MGGP S.A. trafiła do reżysera Macieja Sobieszczańskiego za film „Brat” za: „precyzję filmowej opowieści i wspaniałą aktorską obsadę. Za artystyczny zmysł niezbędny, aby oddać na ekranie chropowatą rzeczywistość. Za kino, które wyrasta z niezgody na otaczającą nas przemoc i z próby obrony najbardziej wykluczonych”. Werdykt odczytała Ewa Łepecka a nagrodę reżyserowi wręczył Przeze MGGP S.A. Paweł Grad.
Decyzją Jury Grand Prix 40. Tarnowskiej Nagrody Filmowej w postaci statuetki „Tarnowska Nagroda Filmowa” oraz nagrody pieniężnej w wysokości 20 000 zł otrzymała reżyserka Agnieszka Holland za film „Franz Kafka”. Jury nagrodziło produkcję najwyższym laurem za „kunszt reżyserski, który sprawia, że Agnieszka Holland nie tłumaczy świata, lecz przypomina widzom o jego złożoności. O nieoczywistości podziału na dobro i zło, o samotności, o lękach okradających bohatera z życia. O historii totalitaryzmów, z której nie wyciągnęliśmy wniosków. Bo przeszłość nie działa jak szczepionka. Za zdjęcia Tomasza Naumiuka, za muzykę Mary Komasy i Antoniego Komasy-Łazarkiewicza, za rolę Idana Weissa. Przede wszystkim jednak za film nie o Franzu Kafce, tylko o nas. O współczesnych ludziach, którzy czytając dzieła Kafki z przerażeniem odkrywają, jak bardzo pozostają one aktualne”. Werdykt Jury odczytał Daniel Bloom. a nagrodę współproducentce filmu Alicji Jagodzińskiej wręczył Prezydent Tarnowa – Jakub Kwaśny.
Podczas uroczystej gali wręczono odznaki honorowe „Zasłużony dla Kultury Polskiej”, przyznawane przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego osobom szczególnie zasłużonym dla rozwoju i upowszechniania kultury. Odznaczenia wręczyli Posłanka na Sejm RP Urszula Augustyn oraz Tomasz Kapturkiewicz - Dyrektor Tarnowskie Centrum Kultury.
W gronie uhonorowanych znaleźli się:
Maria Wardyń – filmoznawczyni, współtwórczyni Tarnowskiej Nagrody Filmowej, która przez niemal trzy dekady kierując Kinem Marzenie, przyczyniła się do rozwoju edukacji filmowej i popularyzacji sztuki filmowej w Tarnowie;
Marcin Dąbek – kurator wystaw fotograficznych w Galerii Tarnowskiego Centrum Kultury, od blisko 20 lat, konsekwentnie rozwijając jej program artystyczny i prezentując twórczość uznanych oraz debiutujących fotografów;
Sebastian Szafarz – kierownik Działu Imprez Tarnowskiego Centrum Kultury, wyróżniony za dwie dekady aktywnego animowania życia kulturalnego oraz organizację licznych wydarzeń artystycznych.
Przyznane odznaczenia stanowią wyraz uznania dla wieloletniej pracy na rzecz kultury, zaangażowania w rozwój lokalnego środowiska artystycznego oraz wkładu w budowanie oferty kulturalnej Tarnowa i regionu.
Galę Wręczenia Nagród 40. Tarnowskiej Nagrody Filmowej uświetnił koncert poświęcony twórczości Jerzego „Dudusia” Matuszkiewicza (1928–2021) – kompozytora, którego muzyka stała się dźwiękowym symbolem całej epoki. Jego przełomowe utwory wykonało Trio Andrzeja Jagodzińskiego w składzie: Andrzej Jagodziński (fortepian), Adam Cegielski (kontrabas) i Czesław „Mały” Bartkowski (perkusja). Towarzyszyli im znakomici goście: wokalistka Agnieszka Wilczyńska oraz wirtuoz trąbki i flugelhornu Robert Majewski.
Warto odnotować, że zwycięskie filmy będzie można obejrzeć w kinie Marzenie w niedzielę, 31 maja 2026 roku.